ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში ადრეული კარტოფილის მოსავლის აღება დაიწყო. ფერმერები ცდილობენ ერთმანეთში შეთანხმდნენ, არ დაწიონ კარტოფილის ფასი და იგი არსებულ დონეზე შეინარჩუნონ. ახლა ფერმერები კარტოფილს დაახლოებით 90–95 თეთრად ყიდიან კილოგრამს. თუმცა უკვე რამდენიმე კვირაში, როდესაც ბაზარზე მოსავლის ძირითადი მოცულობა შევა, სიტუაცია შესაძლოა შეიცვალოს. შეძლებს თუ არა ფერმერებს შორის არსებული შეთანხმება ფასის შენარჩუნებას, თუ მას საბოლოო ჯამში მაინც ბაზარი განსაზღვრავს?
რამდენიმე დღის წინ Facebook-ჯგუფში „ახალქალაქის კარტოფილის მოყვანის ფერმერული ჯგუფი“, რომელიც 6 ათასზე მეტ გამომწერს აერთიანებს, ერთ-ერთმა ანონიმურმა წევრმა ფერმერებს მოუწოდა, შეინარჩუნონ კარტოფილის მიმდინარე ფასი — კილოგრამზე დაახლოებით 90 თეთრი. მისი აზრით, თუ თავად მწარმოებლები არ დათანხმდებიან უფრო დაბალ ფასს, მისი შენარჩუნება შესაძლებელი იქნება.
ზოგიერთმა ფერმერმა მხარი დაუჭირა ამ მოწოდებას, თუმცა აღიარებენ, რომ პრაქტიკაში ასეთი შეთანხმების დაცვა ადვილი არ იქნება.
ახლა მუნიციპალიტეტში ადრეული ჯიშის კარტოფილის მოსავლის აღება მიმდინარეობს. ასეთი ჯიშები მუნიციპალიტეტში ცოტაა და ჯერჯერობით ფერმერები, შესაძლოა, ახერხებენ ფასის შენარჩუნებას. მაგრამ რა მოხდება, თუ ერთ კვირაში მასობრივი მოსავლის აღება დაიწყება?
ვარაზდათ სალვარიანმა ადრეული ჯიშის კარტოფილი დათესა და მისი აღება და გაყიდვა უკვე დაიწყო. ახლა იგი კარტოფილს კილოგრამს 90–95 თეთრად ყიდის. მან ასევე დადებითად შეაფასა Facebook-ის ჯგუფში გავრცელებული მოწოდება, თუმცა ეთანხმება იმ მოსაზრებას, რომ სანამ მასობრივი მოსავლის აღება არ დაიწყება, ფასის შენარჩუნება შესაძლებელია.
სალვარიანი ფერმერებს ასევე ურჩევს, შეეცადონ ფასის შენარჩუნებას და პირველ რიგში საკუთარი დანახარჯები გაითვალისწინონ.
„ხალხს ვურჩევ, შეაფასონ საკუთარი მძიმე შრომა, გააკეთონ გაანგარიშება — რა უჯდებათ ერთი კილოგრამი კარტოფილი და რად ყიდიან მას. ისე კი არ ქნან, რომ იმ დღეს გაყიდონ, აიღონ, მაგალითად, 1000 ლარი და ჩათვალონ, რომ ეს მათი შემოსავალია. თუ დაითვლიან საკუთარ ხარჯებს, კარტოფილის თვითღირებულებას, ეჭვი მეპარება, დაბალ ფასად გაყიდონ. მეც დავწერე პოსტის ქვეშ, რომ შეინარჩუნონ ფასი, მაგრამ არ ვიცი, ხალხი ამას როგორ მიიღებს. მთელი ზაფხული კარტოფილი 1-დან 1.50 ლარამდე ღირდა, როგორც კი მოსავლის აღება დავიწყეთ, ფასმა დაწევა დაიწყო. ბაზარი ასე სწრაფად ვერ რეაგირებს — ეს ჩვენ, ფერმერები, მცირეებიც და დიდებიც, ვწევთ ფასს დაბლა“, — ამბობს ვარაზდათ салვარიანი.
იგი დარწმუნებულია, რომ რუსეთისა და აზერბაიჯანის მხრიდან ახალქალაქის კარტოფილზე მოთხოვნა არსებობს.
რემო პოღოსიანმაც დატოვა კომენტარი აღნიშნულ ჯგუფში გამოქვეყნებული პოსტის ქვეშ და თანასოფლელებს მოუწოდა, არ დაწიონ ფასი. მას მოსავლის აღება ჯერ არ დაუწყია, რადგან ადრეული ჯიშის კარტოფილი არ აქვს.
ჩვენთან საუბარში მან აღნიშნა:
„მართალია, სტატუსის ქვეშ დავწერე, მაგრამ შესაძლოა მეც დავწიო ფასი ჩემი საქმის წინ წასაწევად. ვერავის აიძულებ, ფასი არ დააგდოს. ხალხს ვალები აქვს, მუშებს უნდა გადაუხადოს, კრედიტები აქვს. ყველას გვინდა ძვირად გაყიდვა, მაგრამ ყველამ უნდა შევძლოთ, რამდენადაც შესაძლებელია, ფასის შენარჩუნება. თუ დიდი მოთხოვნა იქნება, შესაძლოა ეს გამოვიდეს“.
რემო პოღოსიანს კარტოფილის თვითღირებულება ჯერ არ დაუთვლია. მისი თქმით, წელს ორჯერ გაძვირდა საწვავი, სასუქები და ტექნიკის მომსახურება. ბუნებრივია, შარშანდელი ფასები უკვე მომგებიანი არ არის, თუმცა წლევანდელი კარტოფილის ზუსტი თვითღირებულება მას ჯერ არ გაუანგარიშებია.
ოვიკ მურადიანმაც დაიწყო ადრეული ჯიშის კარტოფილის აღება. თუმცა იგი დარწმუნებულია, რომ ფასს ბაზარი განსაზღვრავს და არა თავად ფერმერები.
„რამდენიც გინდა შეთანხმდი, ფასს მაინც ბაზარი ადგენს. შეუძლებელია მთელ რაიონში შეთანხმება. არ მგონია, ვინმემ ერთი ფასი დაასახელოს და მისი შენარჩუნება შეძლოს. ზოგს კრედიტი აქვს, ზოგმა მუშებს უნდა გადაუხადოს, სხვას ვალი აქვს. გარდა ამისა, ადამიანმა აიღო 60 ტონა, ხოლო მისი საწყობი 50 ტონას იტევს. ბუნებრივია, ამ 10 ტონას იგი გაყიდის. სად უნდა დასაწყობოს?“ — ამბობს ოვიკ მურადიანი.
მისი აზრით, 15 დღის შემდეგ, როდესაც მასობრივი მოსავლის აღება დაიწყება, ფასი დაიწევს.
ოვიკ მურადიანი აღნიშნავს, რომ პირველ ორ თვეში ფასები მერყეობს, ხოლო უფრო სტაბილური ფასი ნოემბერში ყალიბდება.
აღვნიშნავთ, რომ წელს ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში, ფერმერებისა და სფეროს სპეციალისტების თქმით, კარტოფილის კარგი მოსავალია მოსალოდნელი — 25–30 ტონა ჰექტარზე. თუმცა ფერმერებს კარტოფილის ხარისხთან დაკავშირებითაც აქვთ ეჭვები, რადგან მათ ყანები მორწყეს, რის შემდეგაც ხანგრძლივი კოკისპირული წვიმები დაიწყო.
მუშა-ხელის ღირებულება ჯერჯერობით შარშანდელ დონეზე — 70–80 ლარის ფარგლებში ნარჩუნდება.
ის, რომ წელს ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში კარგი მოსავალია მოსალოდნელი, ჯერ კიდევ ზაფხულში იყო ცნობილი. თუმცა, როგორი იქნება მოთხოვნისა და მიწოდების თანაფარდობა, რაზეც ფასია დამოკიდებული, უახლოეს ერთ თვეში გამოჩნდება.
