Jnews-ის რედაქციას მესროპ მაშტოცის ქუჩის მცხოვრებლებმა ქუჩაში მცოცავი გველის ფოტოები და ვიდეო გამოუგზავნეს. თვითმხილველების თქმით, სავარაუდოდ, ეს არის წყლის ანკარა (ე.წ. „ჭადრაკისებრი გველი“) – ჯავახეთში გველის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული სახეობა.
თითქმის ყოველ წელს, თბილი ამინდების დადგომასთან ერთად, რეგიონის დასახლებულ პუნქტებში გველების გამოჩენის შესახებ შეტყობინებები შემოდის. სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ საცხოვრებელ სახლებთან ნაპოვნი გველების უმრავლესობა ადამიანისთვის საფრთხეს არ წარმოადგენს. თუმცა, ქვეწარმავლის აღმოჩენისას არ უნდა შეეცადოთ მის დაჭერას ან დამოუკიდებლად განდევნას. რეკომენდებულია უსაფრთხო დისტანციის დაცვა და საჭიროების შემთხვევაში საგანგებო სიტუაციების მართვის სამსახურში, ნომერზე 112 დარეკვა.
ახალქალაქის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრის დირექტორის, სირანუშ ტონაკანიანის განცხადებით, მუნიციპალიტეტში გველის კბენის არცერთი შემთხვევა არ დაფიქსირებულა, არც მიმდინარე და არც გასულ წელს.
„გველის კბენის შემთხვევები არ დაფიქსირებულა. მხოლოდ საბავშვო ბაღების გაერთიანებიდან შეგვატყობინეს, რომ გველები იპოვეს. ჩვენ გველების დაჭერის კუთხით ვერაფრით დავეხმარებით – ეს ჩვენს საქმიანობაში არ შედის. ასეთ შემთხვევებში მცხოვრებლებმა 112-ში უნდა დარეკონ. ჩვენთან გველები, ძირითადად, ადამიანებს არ უახლოვდებიან. თუ მათ არ შევეხებით და არ მივუახლოვდებით, საფრთხეს არ წარმოადგენენ. ამ დროისთვის ნაკბენი არ არის, თუმცა ამ შესაძლებლობის სრულად გამორიცხვა არ შეგვიძლია. კბენის შემთხვევაში, დაზარალებული სასწრაფოდ უნდა გადაიყვანონ საავადმყოფოში პირველადი დახმარების აღმოსაჩენად და შემდგომი მეთვალყურეობისთვის“, — ამბობს სირანუშ ტონაკანიანი.
მსგავსი შემთხვევები რეგულარულად ხდება
ეს არ არის ახალქალაქში გველების გამოჩენის პირველი შემთხვევა. 2023 წლის ზაფხულში Jnews-ი წერდა კერძო სახლის ეზოში აღმოჩენილი დიდი ზომის გველების შესახებ. მაშინ მეპატრონემ ისინი დამოუკიდებლად დაიჭირა და დასახლებული პუნქტიდან მოშორებით გაუშვა. ეს გველები მცხოვრებლის ეზოში დაბრუნდნენ და დღესაც იქ ბინადრობენ. 2024 წლის აგვისტოში ყოფილი სამხედრო ქალაქის მცხოვრებლები ასევე იტყობინებოდნენ საცხოვრებელ სახლებთან გველების რეგულარული გამოჩენის შესახებ.
რა სახეობის გველები გვხვდება ჯავახეთში
ახალქალაქისა და ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტებში, ისევე როგორც სამცხე-ჯავახეთის მიმდებარე მაღალმთიან რაიონებში, ბინადრობენ როგორც უშხამო, ისე შხამიანი გველები. თუმცა, მაღალმთიანი კლიმატის გამო, სახეობრივი მრავალფეროვნება აქ ბევრად ნაკლებია, ვიდრე საქართველოს ბარში.
ყველაზე გავრცელებული სახეობები:
წყლის ანკარა (Natrix tessellata): ე.წ. „ჭადრაკისებრი გველი“ — უშხამო გველია, რომელიც ყველაზე ხშირად გვხვდება ჯავახეთში. კარგად ცურავს და ბინადრობს მდინარეების, ტბებისა და სარწყავი არხების მახლობლად. ნაცრისფერ-ზეთისხილისფერი შეფერილობა მუქი კვადრატული ლაქებით ხშირად ხდება იმის მიზეზი, რომ მას შეცდომით გიურზაში ან გველგესლაში აურევენ.
ჩვეულებრივი ანკარა (Natrix natrix): ასევე უშხამოა. გამოირჩევა თავის უკან ორი ყვითელი ან მოთეთრო ლაქით. გვხვდება შედარებით იშვიათად.
სომხური გველგესლა (Montivipera raddei): შხამიანი მაღალმთიანი გველია, რომელიც ძირითადად სომხეთის საზღვართან, კლდოვან ფერდობებზე ბინადრობს. იშვიათი სახეობაა, იმყოფება დაცვის ქვეშ და დასახლებულ პუნქტებში ძალიან იშვიათად ჩნდება.
სპილენძა (Coronella austriaca): პატარა ზომის უშხამო გველია, რომელიც ძირითადად ხვრელებით იკვებება, იშვიათად გვხვდება.
კავკასიური გველგესლა (Vipera kaznakovi): ჯავახეთისთვის დამახასიათებელი არ არის, რადგან მისი ძირითადი არეალი დასავლეთ საქართველოს ტენიანი ტყის რაიონებია.
სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ ახალქალაქისთვის ყველაზე მოსალოდნელი სწორედ წყლის ანკარასთან შეხვედრაა. ზაფხულში ეს გველები შეიძლება დასახლებულ პუნქტებში შევიდნენ წყლის, თავშესაფრის ან საკვების საძიებლად. ისინი ადამიანისთვის საშიშნი არ არიან, თუმცა ხელში აყვანის მცდელობისას, თავდაცვის მიზნით, შეუძლიათ უკბინონ. ამიტომ, გველთან შეხვედრისას სჯობს არ მიუახლოვდეთ მას და საჭიროების შემთხვევაში გამოიძახოთ მაშველები.
