ახალქალაქის მუნიციპალიტეტის ფერმერები კარტოფილის მოსავლის აღების დასრულებას ჩქარობენ: სოფლების უმრავლესობაში მოსავლის დაახლოებით 30% ისევ მიწაში რჩება. ხელსაყრელი ამინდის რამდენიმე დღემ სამუშაოების განახლების საშუალება მისცა, თუმცა სინოპტიკოსები ამინდის ხელახალ გაუარესებას და თოვლს პროგნოზირებენ. სოფლის მცხოვრებლები შიშობენ, რომ ყინვების დაწყებამდე მთელი მოსავლის აკრეფას ვერ მოასწרებენ. მიუხედავად შესყიდვის ფასის ზრდისა და მყიდველთა რაოდენობის მატებისა, ახლა ფერმერების მთავარი ამოცანა კარტოფილის დროულად ამოღება და შესანახად ჩაბარებაა.
ახალქალაქის მუნიციპალიტეტში კარტოფილის მოსავლის აღება გრძელდება. ბოლო რამდენიმე დღის განმავლობაში ამინდი გაუმჯობესდა და ფერმერები ცდილობენ, ამ დროით მაქსიმალურად ისარგებლონ. სინოპტიკოსების პროგნოზით, უახლოეს დღეებში საქართველოში ამინდის გაუარესებაა მოსალოდნელი, არც თოვლია გამორიცხული.
მუნიციპალიტეტის პრაქტიკულად ყველა სოფელში მოსავლის აღება კვლავ მიმდინარეობს. მისი დასრულება მხოლოდ ორ შორეულ მაღალმთიან სოფელში — დიდ და პატარა სამსარში მოასწрეს. დანარჩენ სოფლებში, ფერმერების თქმით, კარტოფილის დაახლოებით 30% კვლავ მიწაშია.
დიდ და პატარა სამსარში მოსავლით კმაყოფილები არიან, თუმცა სოფლის მცხოვრებლები კარტოფილის გაყიდვას ჯერ არ ჩქარობენ.
მუშეგ ავაგიანმა პატარა სამსარიდან განაცხადა, რომ მათ მოსავალი უკვე აიღეს და შესანახად გადაანაწილეს.
„კარტოფილს წვიმის დროსაც კი ვაგროვებდით. ჩვენთან ქვიშიანი ნიადაგია, რომელიც ტალახად არ იქცევა, ამიტომ მოსავლის აღება შესაძლებელი იყო. კარტოფილს ჯერ არ ვყიდი: დრო არ მაქვს, თანაც ფასიც ჯერ არ ვიცი“, — თქვა მუშეგ ავაგიანმა.
მსგავსი სიტუაციაა სოფელ დიდ სამსარშიც. ნასლეტ ოგანესიანის თქმით, ადგილობრივმა ფერმერებმაც უკვე აიღეს კარტოფილი და შესანახად შეინახეს.
„ჯერ ერთი, ბევრი არ დაგვურთია, მეორეც, ქვიშიანი ნიადაგი გვაქვს, ამიტომ წვიმის დროსაც შეგვიძლია მოსავლის აღების გაგრძელება. ჩვენს სოფელში ხალხს კარტოფილის ყანები მაქსიმუმ ორი ჰექტარი უკავია. კარტოფილს ჯერ არ ვყიდით, ვინახავთ. ვფიქრობთ, რომ ქვედა სოფლებში კარტოფილი გათავდა და მერე ჩვენს სოფლამდეც მოაღწევენ მყიდველები. ჩვენი კარტოფილი ვიზუალურად ისეთი ლამაზი არ არის“, — მოჰყვა ნასლეტ ოგანესიანი დიდი სამსარიდან.
სამსარების მეზობელ სოფელ იხთილაში მოსავლის აღება გრძელდება. ფერმერებმა მთელი ძალები იქითკენ მიმართეს, რომ ამინდის მორიგ გაუარესებამდე მოასწრონ კარტოფილის ამოღება და შესანახად გადადანაწილება.
ბოლო 15–20 დღის განმავლობაში კარტოფილის ფასი გაიზარდა, ასევე იმატა მყიდველთა რაოდენობამაც.
არტავაზდ დარბინიანს სოფელ იხთილადან მოსავლის აღება ჯერ არ დაუსრულებია. მას იმედი აქვს, რომ უახლოესი ორი დღის ამინდი სამუშაოების დასრულების საშუალებას მისცემს. იხთილასთან ახლოს მდებარე დიდ და პატარა სამსარში მოსავლის აღების ვადებს შორის განსხვავებას ის ნიადაგის თავისებურებით ხსნის. სამსარებში ქვიშიანი ნიადაგია, რის გამოც იქ მოსავლის აღება წვიმის დროსაც და უშუალოდ წვიმის შემდეგაც შესაძლებელია.
„კიდევ 20 ასეული მაქვს ასაღები. სოფელში მოსავლის დაახლოებით 30% ჯერ კიდევ არ არის აკრეფილი, რადგან ამინდი მუშაობის გაგრძელების საშუალებას არ იძლევა. მყიდველი ბევრია. ახლა ფასი კილოგრამზე 80 თეთრია, მაგრამ გაყიდვაზე ჯერ არ ვფიქრობთ. მალე ამინდი კვლავ გაუარესდება“, – თქვა არტავაზდ დარბინიანმა.
ანალოგიური სიტუაციაა სოფელ კარწახშიც. იქ ჯერ კიდევ ბევრია ამოუღებელი კარტოფილის ყანა. ფერმერები ცდილობენ, დროულად აიღონ მოსავალი, რომ მიწაში არ დარჩეს.
„იმედი მაქვს, დღეს დავასრულებ ჩემი ყანების აღებას. დღეს ყველა ნაცნობი და ნათესავი შევკრიბე, რომ სამუშაოს დროულად გავმკლავებოდით. სოფელში ჯერ კიდევ ძალიან ბევრია აუღებელი მოსავალი. ნიადაგი სველია, თხრა პრაქტიკულად შეუძლებელია. ხალხი გამოუვალ მდგომარეობაში აღმოჩნდა. წელს ხელი ამინდმა შეგვიშალა, გარდა ამისა, მუშახელიც არ გვყოფნიდა. სოფელში მოსავლის დაახლოებით 30% ჯერ კიდევ აუღებელია. ამინდის წყალობას ველით. მყიდველები არიან, ფასი 80 თეთრამდე გაიზარდა, მაგრამ გაყიდვაზე ჯერ არავინ ფიქრობს. ყველა მოსავლის აღებაზეა მობილიზებული, რომ კარტოფილი მიწაში არ დარჩეს. მეც ჯერ არაფერი გამიყიდია“, — მოჰყვა სამველ მანუკიანი სოფელ კარწახიდან.
სოფელ თურცხშიც ანალოგიური ვითარებაა: კარტოფილის ყანების დაახლოებით 30% ჯერ კიდევ აუღებელია. ანა გევენიანის თქმით, ნიადაგი იმდენად სველია, რომ კარტოფილის ამოღებას ტექნიკაც კი ძლივს ახერხებს.
„კარტოფილის ამოღება პრაქტიკულად შეუძლებელია. თავდაპირველად წვიმები გვიშლიდა ხელს, შემდეგ მუშახელის პრობლემა შეიქმნა — მათი პოვნა ძალიან ჭირდა. ახლა ვჩქარობთ, რომ მოსავლის აღება მოვასწროთ, რადგან ამინდი ფუჭდება. ამბობენ, რომ კარგი ამინდი მხოლოდ დღეს იქნება. დღეში 10 ასეულის ამოღებაც კი ვერ ხერხდება — მუშაობა იმდენად მძიმეა. ტექნიკაც გვყავს და მუშებიც, მაგრამ კარტოფილი იმდენად ტალახიანია, რომ ყანიდან მისი გამოტანაც კი ჭირს. მყიდველები არიან. ჩვენი სოფლიდან კარტოფილით დატვირთული ორი ტრაილერი უკვე გაგზავნეს აზერბაიჯანში“, — განაცხადა ანა გევენიანმა.
ჩვენთვის ცნობილი ინფორმაციით, წელს კარტოფილის ყანების ფართობები არსებითად არ გაზრდილა. შესაბამისად, ნათესი ფართობების გაფართოება მოსავლის აღების შეფერხების მიზეზი ვერ გახდებოდა. ფერმერების თქმით, წელს პრაქტიკულად არ ყოფილა არც ერთი კვირა, რომ უნალექოდ გაგრძელებულიყო.
ანა გევენიანმა, მაგალითად, წელს კარტოფილის სანათესი ფართობი ცოტათი შეამცირა კიდეც: თუ გასულ წელს სამი ჰექტარი დათესა, წელს — 2,8 ჰექტარი.
სოფელ ვარევანში, მიშა სტეპანიანის თქმით, მოსავლის დაახლოებით 20%-ია ასაღები დარჩენილი. მყიდველები არიან, კილოგრამში 1,10 ლარს გვთავაზობენ, თუმცა სოფლის მცხოვრებლებს გაყიდვისთვის ჯერ არ სცალიათ — მთელი ძალისხმევა მოსავლის აღების დასრულებისკენაა მიმართული.
„დღეს დავასრულებ ჩემი მოსავლის აღებას. ფასი კარგია — 1,10 ლარი, ხოლო ხარისხიან კარტოფილში კილოგრამზე 1,20 ლარსაც კი გვთავაზობენ. ჩვენს სოფელში მყიდველები რეგულარულად ჩამოდიან, უბრალოდ ხალხს ჯერ არ სცალია გაყიდვისთვის. სანამ ამინდი იძლევა საშუალებას, ყველა ცდილობს მოსავლის აღება მოასწროს. წელს ძალიან კარგი მოსავალია: ერთი ჰექტარიდან, შეიძლება ითქვას, 40 ტონამდე მოვკრიფეთ. მუშახელის პრობლემაც უკვე მოგვარებულია. ახლა სომხეთიდან მთელი ჯგუფებით ჩამოდიან მუშები“, — მოჰყვა მიშა სტეპანიანი.
სოფელ დილიკიდან არშაკ გოგორიანმა განაცხადა, რომ მათ სოფელში მოსავლის დაახლოებით 30–40% ჯერ კიდევ აუღებელია. თავად მან მოსავლის აღება უკვე დაასრულა, თუმცა კარტოფილის გაყიდვას არ ჩქარობს.
„ხალხი ახლა მხოლოდ იმაზე ფიქრობს, როგორ მოასწროს უახლოესი ორი დღის განმავლობაში მოსავლის აღება და სახლში მიტანა. წელს კარტოფილი ბევრი დათესეს. გაყიდვაზე ჯერ არავინ ფიქრობს. მუშები ჩვენს სოფელში დღეში 120 ლარს ღებულობენ“, — გაიზიარა არშაკ გოგორიანმა.