საქართველოს სომხურენოვან საინფორმაციო სივრცეში ვრცელდება ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ ქვეყნის ყველა იმ ქალაქსა და მუნიციპალიტეტში, სადაც სომხები კომპაქტურად ცხოვრობენ, მიმდინარეობს აქტიური აგიტაცია სომხეთის რესპუბლიკის ეროვნული კრების კონკრეტული პარტიის სასარგებლოდ, რომელიც, ექსპერტების თქმით, რუსეთის ინტერესების ლობირებას ეწევა.
სომხეთის ეროვნული კრების მორიგი არჩევნები 2026 წლის 7 ივნისს გაიმართება. 10 მარტს სომხეთის საგარეო დაზვერვის სამსახურმა შემდეგი განცხადება გაავრცელა:
„საგარეო დაზვერვის სამსახური იღებს ინფორმაციას იმის შესახებ, რომ სხვადასხვა სახელმწიფოებში ცალკეული სუბიექტები, რომლებიც მასპინძელი ქვეყნის სპეცსამსახურების სახელით მოქმედებენ, ცდილობენ ზეწოლა მოახდინონ სომხური წარმოშობის პირებსა და სომხეთის რესპუბლიკის მოქალაქეებზე, რომლებიც ამ ქვეყნებში ეკონომიკურ საქმიანობას ეწევიან.
ამით მათ უბიძგებენ იმ ქმედებებისკენ, რომლებიც მხარს უჭერს გარკვეულ პოლიტიკურ ძალებს, რომლებმაც სომხეთში დაგეგმილ საპარლამენტო არჩევნებში მონაწილეობის მისაღებად განაცხადი შეიტანეს. ეს ქმედებები შეიძლება მოიცავდეს, მაგრამ არ შემოიფარგლებოდეს, ზემოხსენებული ბიზნესმენების მხრიდან აღნიშნული პოლიტიკური ძალების ფინანსურ და ორგანიზაციულ მხარდაჭერას“.
თბილისელი საზოგადო მოღვაწე გიორგი თუმასიანი, სომხეთის საგარეო დაზვერვის მონაცემებსა და პირადად მიღებულ ინფორმაციაზე დაყრდნობით იტყობინება, რომ სომხეთის არჩევნებამდე ორი თვით ადრე ჯავახეთში მოსამზადებელი სამუშაოები მიმდინარეობს. ამავდროულად, ის აღნიშნავს, რომ მონაცემები ჯერჯერობით მწირია, თუმცა არჩევნებამდე კიდევ არის დრო.
„ჯავახეთის მცხოვრებლები მიკავშირდებიან. შემიძლია გითხრათ, რაზეა საუბარი, თუმცა თავად წყაროები ანონიმურია. უკვე საკმაოდ ბევრი შემთხვევა დაფიქსირდა. როდესაც პირველი 3–4 შეტყობინება მივიღე, მივხვდი, რომ საუბარი ჯერჯერობით მხოლოდ მომზადებაზეა. ხაზს ვუსვამ, რომ ამას ტოტალური ხასიათი არ აქვს, თუმცა სხვადასხვა სოფლებში რამდენიმე შემთხვევა იყო. რამდენად მასშტაბურია ეს, ჯერ არ ვიცი. ამიტომ მივმართე საქართველოში მცხოვრებ სომხებს თხოვნით, მაცნობონ მსგავსი შემთხვევების შესახებ. მეტი ინფორმაციის მიღების შემდეგ უფრო ზუსტი დასკვნების გაკეთებას შევძლებ“.
მისი თქმით, ამ მომენტისთვის საუბარია ჯავახეთში მცხოვრებ იმ ადამიანებზე, რომლებსაც ნათესავები რუსეთში ჰყავთ. ისინი კონკრეტული პოლიტიკური ძალების სასარგებლოდ ლობირებენ ბიზნესის შენარჩუნებისა და პრობლემების თავიდან აცილების მიზნით; ასევე, რუსეთ-სომხეთის ურთიერთობების განვითარების მხარდაჭერის აუცილებლობაზე, რათა შეინარჩუნონ საქმიანი კავშირები და მუშაობის ან სამუშაოდ გამგზავრების შესაძლებლობა.
„ამ კონტექსტში წინ წამოწეულია აზრი, რომ სომხეთში უნდა იყვნენ ძალები, რომლებიც რუსეთთან კარგ ურთიერთობას უჭერენ მხარს და მაგალითად სახელდება სამველ კარაპეტიანი და მისი პოლიტიკური ძალა. მეორე ასპექტია კრიმინალური აზროვნების მქონე პირების გააქტიურების მცდელობა. მათ ურჩევენ, ხმა მისცენ კონკრეტულ კანდიდატს. მოსახლეობის თქმით, ზოგიერთ სოფელში რუსეთიდან ჩამოვიდნენ ადამიანები და მისცეს მითითებები, თუ ვისთვის უნდა მიეცათ ხმა. ასევე სთავაზობდნენ დახმარებას სომხეთში გამგზავრების ორგანიზებაში. ამ დროისთვის პირდაპირი მოსყიდვის შესახებ ინფორმაცია არ მაქვს. საუბარია უფრო რბილ ზემოქმედებაზე: ადამიანებს უბრალოდ უხსნიან და არწმუნებენ“, — ამბობს ის.
მისი თქმით, სოციალურ ქსელებში ის არა მხოლოდ მოუწოდებს მოქალაქეებს, შეატყობინონ სომხეთის მოქალაქეების მოსყიდვის ფაქტების შესახებ, არამედ აფრთხილებს კიდეც მათ ხმების ყიდვისთვის გათვალისწინებული სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობის თაობაზე. იგი ხაზგასმით აღნიშნავს, რომ ეს არ ეხება იმ ადამიანებს, რომლებიც საკუთარი სურვილითა და სახსრებით მიდიან სომხეთში ხმის მისაცემად. საუბარია სწორედ მათზე, ვინც ორგანიზებას უწევს მგზავრობას ან სომხური პასპორტის მქონე ჯავახეთის მცხოვრებლებს სხვადასხვა სარგებლის შეთავაზებით კონკრეტული კანდიდატისთვის ხმის მიცემისკენ მოუწოდებს.
„ვფიქრობ, წინასაარჩევნო კამპანიის დაწყებასთან ერთად მსგავსი შემთხვევები მოიმატებს. გარდა ამისა, ჩემი განცხადებებით ვცდილობ, აღვკვეთო მსგავსი ქმედებები. ბევრს ჰგონია, რომ თუ მათ ორგანიზებულად წაიყვანენ ხმის მისაცემად, ეს დანაშაული არ არის. თუმცა, სომხეთის კანონმდებლობით, ქრთამად ითვლება არა მხოლოდ ფულის გადაცემა, არამედ ნებისმიერი სარგებლის დაპირებაც. მაგალითად, თუ ადამიანს ჰპირდებიან, რომ რუსეთში ბიზნესთან დაკავშირებით პრობლემები არ ექნება, ან ხმის მისაცემად მგზავრობას უორგანიზებენ, ეს უკვე შეიძლება დაკვალიფიცირდეს როგორც მოსყიდვა“, — აღნიშნა მან.
იმის შესახებ, რომ მსგავსი პროცესები არა მხოლოდ ჯავახეთში, არამედ თბილისსა და ბათუმშიც მიმდინარეობს, Jnews-ს არასამთავრობო ორგანიზაცია „მრავალეროვანი საქართველოს“ ლიდერმა, არნოლდ სტეპანიანმა აცნობა. თუმცა, ორგანიზაცია უფრო დეტალურ ინფორმაციას ჯერჯერობით არ ასაჯაროებს და წყაროების უსაფრთხოებაზე მიუთითებს.
„ეს სარწმუნო ინფორმაციაა. მსგავსი შემთხვევები ფიქსირდება ჯავახეთშიც, თბილისშიც და ბათუმშიც. საუბარია არა მხოლოდ აგიტაციაზე, არამედ ფარულ ზემოქმედებაზეც. ამჟამად მასალების დამუშავება მიმდინარეობს. ასევე შემოდის შეტყობინებები ფულის შეთავაზებისა და ტრანსპორტის ორგანიზების შესახებ“, — განაცხადა მან.
სომხეთის კანონმდებლობის თანახმად, წინასაარჩევნო მოსყიდვად ითვლება ამომრჩევლისთვის ფულის, ქონების, მომსახურების ან ნებისმიერი სხვა სარგებლის შეთავაზება, დაპირება ან გადაცემა მისი არჩევანისზე გავლენის მოხდენის მიზნით. სისხლის სამართლის კოდექსის 219-ე მუხლის მიხედვით, ამომრჩევლისთვის ქრთამის მიცემა პირადად ან შუამავლის მეშვეობით ისჯება თავისუფლების აღკვეთით 3-დან 6 წლამდე ვადით. იგივე ქმედება, ჩადენილი პირთა ჯგუფის მიერ წინასწარი შეთანხმებით, ისჯება თავისუფლების აღკვეთით 4-დან 8 წლამდე ვადით.
პირებისთვის, რომლებიც ასეთ შეთავაზებებს მიიღებენ, გათვალისწინებულია შემდეგი სასჯელები: თავისუფლების შეზღუდვა 1-დან 3 წლამდე ვადით, მოკლევადიანი აღკვეთა 1-დან 2 თვემდე ვადით, თავისუფლების აღკვეთა 1-დან 3 წლამდე ვადით, ხოლო თუ ქმედება ჩადენილია პირთა ჯგუფის მიერ წინასწარი შეთანხმებით — თავისუფლების აღკვეთა 3-დან 7 წლამდე ვადით.
პასუხისმგებლობა დაწესებულია შუამავლობისთვისაც: ჯარიმა ათიდან ოცდაათ თვემდე შემოსავლის ოდენობით, თავისუფლების შეზღუდვა 1-დან 3 წლამდე ვადით, მოკლევადიანი აღკვეთა 1-დან 2 თვემდე ვადით, ან თავისუფლების აღკვეთა 1-დან 3 წლამდე ვადით.
თუ შუამავლობა ხორციელდება სამსახურებრივი მდგომარეობის ან გავლენის გამოყენებით, სასჯელი შეიძლება შეადგენდეს 2-დან 5 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას.
