ჯავახეთში წიაღისეული განსაკუთრებულია. აქ ფეხქვეშ არა მხოლოდ მდელოს ნიადაგია, არამედ ძველი ვულკანური ფერფლის ფენები. აქ, საქართველოს რეგიონის ბორცვებში წითელი პემზაა. ადგილობრივებმა ამ ნედლეულის ფასი დიდი ხანია იციან: იგი მსუბუქია, თბილი და საოცრად გამძლე. მისგან აშენებდნენ სამეურნეო ნაგებობებს, სახლებს, ღობეებს. და ეს ხდებოდა ბევრად ადრე, ვიდრე სიტყვა “ეკოლოგია” მარკეტინგულ ტერმინად იქცეოდა.
დღეს ამ მასალას უკვე გააზრებულად უბრუნდებიან – როგორც სრულფასოვან ალტერნატივას იმ სამშენებლო ბლოკებისა, რომლებიც უცხოეთიდან შემოაქვთ. სამშენებლო კომპანიამ KS Group-მა გადაწყვიტა გაცილებით მეტი გაეკეთებინა, ვიდრე ჩვეულებრივი სქემა “იყიდე – ჩამოტანე – ააშენე” და სამშენებლო მოედანზე, ჯავახეთის წითელი პემზიდან ბლოკების წარმოება გადაწყვიტა.
ეს გადაწყვეტილება თვითპიარად არ გამოიყურება. პირიქით – ის ლოგიკურია.
ნებისმიერი სამშენებლო ბლოკის თვითღირებულების დიდი ნაწილი მხოლოდ ნედლეული კი არა, ლოჯისტიკაა. კარიერები ასეულობით კილომეტრის დაშორებით, ტრანსპორტირება, შუამავლები, გადაყიდვები. ჯავახეთის პემზის შემთხვევაში ყველაფერი სხვაგვარად ხდება: ნედლეული ფაქტობრივად იქვეა, სადაც მშენებლობა მიმდინარეობს.
ბლოკების წარმოება ლოკალურად არის ორგანიზებული – გრძელი მიწოდების ჯაჭვების გარეშე. ეს ერთდროულად ორ ამოცანას წყვეტს. პირველ რიგში, მცირდება საბოლოო ღირებულება, რაც მშენებლობის საოპერაციო დანახარჯებს ამცირებს. აქედან გამომდინარეობს კვადრატული მეტრის გასაყიდი ფასიც.
მეორე მხრივ კი, კომპანია სრულად აკონტროლებს ხარისხს – ნედლეულის შერჩევიდან მზა ბლოკის გეომეტრიამდე. აქ უბრალოდ ვერ იმუშავებს პრინციპი “ასეც ივარგებს”: KS Group ამ ბლოკებით თავად აშენებს და ტიხრავს ბინებსა და კომერციულ ფართობებს.
წითელი პემზა თავისი ბუნებით ფოროვანი მასალაა. სწორედ ეს სტრუქტურა აძლევს მას მთავარ თვისებებს: დაბალი თბოდანაკარგის კოეფიციენტს და მცირე წონას საკმარისი სიმტკიცის პირობებში. ასეთი ბლოკებით აშენებული კედლები სხვანაირად “მუშაობს”: ზამთარში უკეთ ინარჩუნებს სითბოს, ზაფხულში კი ნელა ცხელდება.
ამავე დროს, საუბარი არ არის მტვრევად ქვაზე. თანამედროვე ხარისხიანი ცემენტის ნაზავთან ერთად ფორმირების ეს ტექნოლოგია იძლევა სტაბილური გეომეტრიისა და გათვლილი სიმტკიცის მქონე ბლოკების მიღების საშუალებას. ეს იდეალურია საშუალო სართულიანი შენობებისთვის.
მნიშვნელოვანია, რომ წარმოება არ შემოიფარგლება ერთი უნივერსალური ბლოკით “ყველაფრისთვის”. KS Group იყენებს ორი ტიპის ზომას – კედლის დანიშნულების მიხედვით.
გარე, მზიდი კედლებისთვის გამოიყენება უფრო მასიური, გაზრდილი სისქის ბლოკები, რომლებიც უზრუნველყოფს როგორც თბოიზოლაციას, ისე კონსტრუქციულ სიმტკიცეს. შიდა ტიხრებისთვის კი – მსუბუქი ვარიანტები, რომლებიც მარტივად მონტაჟდება და ზედმეტ დატვირთვას არ ქმნის გადახურვებზე. ასეთი მიდგომა საშუალებას იძლევა მასალა რაციონალურად იქნას გამოყენებული და თავიდან იქნას აცილებული ზედმეტი ხარჯი იქ, სადაც ის საჭირო არ არის.
ეს ტექნიკური დეტალია, რომელზეც სარეკლამო ბროშურებში იშვიათად საუბრობენ, თუმცა სწორედ ასეთი გადაწყვეტილებები განსაზღვრავს მთლიანობაში სახლის ხარისხს და ფასსაც.
პემზის შემთხვევაში ეკოლოგიურობა აბსტრაქტული დაპირება არ არის. ეს ბუნებრივი მასალაა – ქიმიური დანამატების და “საღებავების” გარეშე, უკიდურეს ტემპერატურაზე გამოწვის გარეშე, რთული სინთეტიკური შემაერთებლის გარეშე. მისი წარმოება ნაკლებ ენერგიას მოითხოვს ტრადიციულ სამშენებლო ბლოკებთან შედარებით, ხოლო ადგილზე წარმოება ამცირებს გარემოზე ზემოქმედებას.
KS Group არ ზოგავს ხარისხს, რადგან ეკონომია აქ სხვა გზით მიიღწევა. ნედლეულის სიახლოვის, საკუთარი წარმოებისა და შუამავლების არქონის ხარჯზე.
ერთგვარად, ეს ისტორია ინოვაციებზე კი არა, საღ აზრზე დაბრუნებაზეა. გამოიყენო ის, რასაც თავად საქართველოს რესურსები გვაძლევს. აწარმოო იქ, სადაც აშენებ. აკონტროლო მასალა, რომლისგანაც სახლებს ქმნი, და არ დაეყრდნო მხოლოდ სხვის სერტიფიკატებს.
ჯავახეთის წითელი პემზა — ქვაა ისტორიით. და, როგორც ჩანს, მომავალითაც.